علت زیاد آب خوردن گربه چیست و آیا همیشه یک مشکل بهحساب میآید؟ اگر بهتازگی متوجه تغییر در الگوی آبخوردن گربهی خود شدهاید و مدام با ظرف خالی روبهرو میشوید، حق دارید نگران باشید؛ چون برخی از مشکلات پزشکی واقعاً باعث میشوند گربهها آب بیشتری بنوشند. در این مقاله میآموزید چه چیزهایی طبیعی هستند، چه بیماریهایی باعث افزایش آبخوردن در گربهها میشوند و چه زمانی باید نگران باشید.
گربه در طول روز به چقدر آب نیاز دارد؟
اولین سؤالی که باید از خود بپرسید این است: چقدر آب خوردن برای گربه طبیعی است؟
یک راه عملی برای اندازهگیری در خانه: ظرف آب گربه را با یک لیوان مدرج پر کنید و مقدار دقیق آن را یادداشت کنید؛ بعد از ۲۴ ساعت، آب باقیمانده را دوباره اندازه بگیرید. اختلاف این دو عدد، تقریب خوبی از میزان واقعی آب مصرفی گربهتان به شما میدهد (اگر چند گربه از یک ظرف مشترک استفاده میکنند، این روش دقت کمتری دارد).
چگونه بفهمیم گربه زیاد آب میخورد؟
تعیین دقیق این موضوع ممکن است سخت باشد، بهخصوص اگر چند گربه دارید که از یک کاسهی مشترک آب میخورند. برخی سرنخها که میتوانند کمککننده باشند:
- گربه بیشتر از قبل دور کاسهی آب دیده میشود
- کاسهی آب زودتر از حد معمول خالی میشود
- گربه از جاهایی شروع به نوشیدن میکند که قبلاً این کار را نمیکرد (شیر آب، حوض، گودال)؛ البته اگر همیشه این عادت را داشته، جای نگرانی نیست
- گربه بیشتر از حد معمول از جعبهی خاک استفاده میکند
علتهای طبیعی و غیرپزشکی زیاد آب خوردن گربه
پیش از فکر کردن به بیماری، این موارد کاملاً طبیعی را هم در نظر بگیرید:
گربهای که ذاتاً عاشق آب است
برخی گربهها از کودکی شیفتهی آب هستند، مخصوصاً اگر از یک فواره یا شیر باز خارج شود. اگر گربهی شما همیشه به نوشیدن آب علاقه داشته، افزایش نسبی آن هم معمولاً طبیعی است.
تغییر در نوع غذا
گربههایی که با غذای خشک تغذیه میشوند، معمولاً آب بیشتری از گربههایی که با کنسرو (غذای مرطوب) تغذیه میشوند مینوشند، چون رطوبت غذای خشک بسیار کمتر است.
تغییر اشتها و نارضایتی از غذا
در بسیاری از موارد، تغییر در اشتهای گربه (نه لزوماً نوع غذا) باعث میشود میل بیشتری به آب پیدا کند. انتخاب غذای خشک باکیفیت از برندهای معتبر مثل هیلز، رویالکنین یا جوسرا، احتمال اختلال در رژیم غذایی را تا حد زیادی کاهش میدهد؛ با این حال، حتی گربههایی که از بهترین غذاها تغذیه میکنند، گاهی همچنان دچار این تغییر رفتار میشوند و علت آن همیشه بهسادگی قابلشناسایی نیست.
هوای گرم و افزایش فعالیت بدنی
گربهها در گرما مصرف آب خود را افزایش میدهند، مخصوصاً اگر زمانی را بیرون از خانه بگذرانند؛ در این شرایط باید مراقب گرمازدگی گربه هم باشید. افزایش فعالیت بدنی هم به همین ترتیب تشنگی را بالا میبرد؛ اگر گربهی شما به فضای باز دسترسی دارد، دستگاههای ردیاب GPS مخصوص حیوانات خانگی میتوانند به شما نشان دهند دقیقاً چقدر فعال بوده و کجا رفته است، که میتواند در تفسیر تغییرات تشنگی هم کمککننده باشد.
اسهال
در اسهال گربه، بدن آب بیشتری از دست میدهد و برای جبران آن، تشنگی افزایش مییابد. با این حال اسهال یکی از علل کماحتمالتر پرنوشی بهتنهایی است؛ تشخیص قطعی را به دامپزشک واگذار کنید.
مصرف برخی داروها
داروهایی مثل دیورتیکها (که برای بیماری قلبی تجویز میشوند) میتوانند باعث افزایش آبخوردن شوند.
پرنوشی روانی (استرس و اضطراب)
در موارد نادر، افزایش آبخوردن میتواند ریشهی کاملاً رفتاری داشته باشد، بدون هیچ علت جسمی؛ به این حالت پرنوشی روانی (Psychogenic Polydipsia) گفته میشود. تغییرات محیطی مثل جابهجایی خانه، ورود عضو جدید به خانواده (انسان یا حیوان دیگر) یا کسالت و کمبود تحریک ذهنی میتوانند این رفتار را در برخی گربههای حساس تحریک کنند. تشخیص این حالت همیشه باید بعد از رد کردن کامل علل پزشکی توسط دامپزشک انجام شود، نه بهعنوان اولین حدس.
بیماریهای مرتبط با زیاد آب خوردن گربه
اگر هیچکدام از موارد بالا وضعیت گربهتان را توضیح نمیدهد، ممکن است یک مشکل پزشکی زمینهای وجود داشته باشد؛ رایجترین علت واقعی پرنوشی مزمن در گربه، دقیقاً همین بیماریهای زمینهای هستند:
دیابت شیرین در گربهها
وقتی بدن گربه نمیتواند گلوکز غذا را بهدرستی پردازش کند، قند خون بالا میرود و بدن برای رقیقکردن آن، آب بیشتری طلب میکند. گربههای دیابتی ممکن است علیرغم خوردن غذای بیشتر، دچار بیحالی و کاهش وزن هم بشوند. جزئیات کامل علائم، تشخیص و درمان را در مقالهی دیابت در سگ و گربه بخوانید.
گربههای مسنتر و گربههای دارای اضافهوزن بیشتر در معرض ابتلا به دیابت هستند؛ نگهداشتن گربه در وزن مناسب یکی از مؤثرترین راههای کاهش این ریسک است. اگر دیابت مشکوک باشد، دامپزشک معمولاً نمونهی خون و ادرار را برای اندازهگیری سطح گلوکز جمعآوری میکند؛ درمان هم بسته به شدت بیماری میتواند شامل تغییر رژیم غذایی، انسولین، یا هر دو باشد.
بیماری دستگاه ادراری تحتانی (FLUTD)
گربهها، مخصوصاً گربههای نر، مستعد این بیماری هستند و استرس محیطی (تغییر خانه، ورود گربهی جدید، کمبود ظرف خاک) از عوامل شناختهشدهی آن است.
نکتهی مهم این است که در این حالت، صاحب گربه معمولاً بیشتر متوجهی تغییر در الگوی دفع ادرار میشود تا خود پرنوشی؛ یعنی اگر گربهتان مدام و با حجم کم به جعبهی خاک سر میزند، یا بیرون از آن ادرار میکند، این میتواند نشانهی مهمتری نسبت به میزان آبنوشیدن باشد. دامپزشک برای تشخیص قطعی معمولاً آزمایش ادرار و گاهی سونوگرافی مثانه را درخواست میکند. تشخیص زودهنگام این بیماری اهمیت زیادی دارد، چون در موارد نادر و مخصوصاً در گربههای نر، میتواند به انسداد کامل مجرای ادراری پیشرفت کند که یک وضعیت کاملاً اورژانسی است.
از آنجا که استرس یکی از محرکهای شناختهشدهی این بیماری است، تهیهی ظرف غذا و جعبهی خاک جداگانه برای هر گربه (در خانههای چندگربهای) و فراهمکردن یک فضای خواب امن و خصوصی، میتواند به کاهش استرس و درگیریهای قلمرویی کمک کند. این بیماری در برخی موارد به یک مشکل مزمن تبدیل میشود و ممکن است نیاز به مدیریت مداوم داشته باشد؛ دامپزشکان بخش داخلی بیمارستان دامپزشکی مرکزی برای مدیریت این وضعیت آموزش دیدهاند و راهنماییهای لازم را در اختیارتان میگذارند.
اگر گربهی شما همزمان علائم عجیب در محل دفع ادرار نشان میدهد، مقالهی ادرار کردن گربه خارج از ظرف خاک را هم بخوانید؛ ظرفهای خاک جداگانه و کاهش استرس محیطی میتواند به کاهش این مشکل کمک کند.
بیماری مزمن کلیوی
عملکرد صحیح کلیه برای سلامت گربه حیاتی است: کلیهها سموم را از خون خارج میکنند، به تنظیم فشار خون کمک میکنند و هورمونی ترشح میکنند که به تولید گلبول قرمز جدید کمک میکند. با افزایش سن گربهها، افت تدریجی عملکرد کلیه غیرمعمول نیست؛ این افت ممکن است طی ماهها یا سالها رخ دهد. گربههای مبتلا اغلب بهدلیل تشنگی بیشتر، آب بیشتری مینوشند و ممکن است بیحال شوند و اشتهایشان را از دست بدهند، چون سمومی که معمولاً توسط کلیه دفع میشوند، در بدنشان تجمع مییابند. جزئیات کامل تشخیص و درمان را در مقالهی بیماریهای کلیوی در گربهها بخوانید.
بیماری کبد
تشنگی بیش از حد میتواند نشانهای از بیماری کبدی هم باشد. جدا از پرنوشی، گربههای مبتلا به بیماری کبد اغلب زردی (یرقان چشم و مخاط) و گاهی تورم شکم بهدلیل تجمع مایعات نشان میدهند. تشخیص زودهنگام کبد را قابلکنترلتر میکند؛ جزئیات کامل را در مقالهی بیماری کبد در گربهها بخوانید.
پرکاری تیروئید
اگر گربهتان بیش از همیشه آب مینوشد و همزمان وزن هم از دست میدهد، احتمال پرکاری غدهی تیروئید مطرح است. افزایش هورمون تیروئید معمولاً با افزایش اشتها و عصبیمزاجی همراه است؛ این خودش یک تفاوت مهم با بیماری کلیوی است، چون در بیماری کلیوی معمولاً اشتها افزایش پیدا نمیکند. افزایش طولانیمدت هورمون تیروئید میتواند فشار خون را بالا ببرد و به مشکلات قلبی در گربه منجر شود.
چه زمانی باید به دامپزشک مراجعه کنید؟
هر زمان متوجهی تغییر محسوس در الگوی آبخوردن گربهتان شدید، بهتر است زمانی برای معاینه تعیین کنید؛ دلایل متفاوتی میتوانند در این تغییر نقش داشته باشند و فقط معاینه و آزمایش کامل میتواند علت واقعی را مشخص کند.
زیاد آب خوردن گربه در یک نگاه
برای بررسی و تشخیص علت پرنوشی گربهتان میتوانید به بخش داخلی دامهای کوچک بیمارستان دامپزشکی مرکزی مراجعه کنید.
سوالات متداول
ممکن است به دلیل علاقهی طبیعی، گرمای هوا یا تغییر نوع غذا باشد؛ اما اگر تغییر ناگهانی و محسوس است، باید مشکلات پزشکی مانند دیابت، بیماری کلیوی، بیماری کبد یا پرکاری تیروئید هم بررسی شوند.
بهطور کلی حدود ۴۵ میلیلیتر به ازای هر ۰.۵ کیلوگرم وزن بدن در روز؛ یعنی یک گربهی ۴ کیلوگرمی نباید بیش از حدود ۳۶۰ میلیلیتر آب در روز بنوشد.
خیر، همیشه نیست. اگر تنها نشانه، افزایش میل به آب باشد و حال عمومی گربه خوب باشد، احتمال کمتری برای بیماری جدی وجود دارد. اما اگر همراه با کاهش وزن، بیحالی یا تغییر اشتها باشد، نیاز به معاینهی دامپزشک دارد.
یک نشانهی تفکیککننده، اشتهاست: در پرکاری تیروئید معمولاً اشتها هم افزایش مییابد، در حالیکه در بیماری کلیوی اینطور نیست. اما تشخیص قطعی همیشه نیاز به آزمایش خون و ادرار توسط دامپزشک دارد.
بله، اگر علت پرنوشی صرفاً کمبود رطوبت غذای خشک باشد، افزودن غذای مرطوب به رژیم میتواند بخشی از نیاز آبی گربه را از طریق غذا تأمین کند. اما این تغییر جایگزین بررسی علل پزشکی احتمالی نیست.
منابع: petsradar، veterinaryemergencygroup و greatpetcare
29 دیدگاه
ببخشید گربه ما به تازگی کم اشتها شده و زیاد سروصدا میکنه؛ بنظرتون دلیلش چی میتونه باشه؟!
سلام وقت بخیر
کماشتهایی همراه با ناآرامی میتونه دلایل مختلفی داشته باشه. اگر گربه ماده و عقیم نشده باشه، ممکنه وارد دوره فحلی شده باشه که معمولاً با بیقراری و سروصدای بیشتر همراهه. اما اگر نر باشه یا این رفتار براش غیرعادی باشه، میتونه به دلیل درد، استرس، تغییر محیط، مشکلات گوارشی یا حتی درد دندان باشه. اگر کماشتهایی بیشتر از یکی دو روز طول کشید و استفراغ، اسهال، بیحالی یا تغییر در دفع هم داشت بهتره برای معاینه حضوری اقدام کنید.
سلام زورتون بخیر گربه من هفت ماهشه یک ماه پیش غذای گربمو عوض کردم اسهال گرفت بردم پیش دامپزشک دارو داد و سرم بست بعد اون مدفوعش اوکی شد ولی داخلش ترشحات ژله ای بود که دکتر گفت ماست بده مدفوعش درس شد ولی چندروز پیش یه انگل نوراری در مدفوعش دیدم دوتا قرص دادن چهارهفته بدم بهش و جدیدا خیلیی اب میخوره ممکنه بخاطر انگل باشه ؟
سلام و وقت به خیر
باید انگل تراپی انجام شود. سپس ازمایش خون بیوشیمیایی گرفته شود.
سلام خسته نباشید من یه گربه داشتم که تازه فوت کرد از بچگی بزرگش دیدم که مریضه گوشه نشین هست و غذا هم نمیخورد فقط اب میخورد مشکل از چی بوده میخواستم ببرم دکتر که طفلک نموند
سلام وقت بخیر با این اطلاعاتی که می فرمایین امکان تشخیص نیست چون علامت اولیه همه بیماری های بی حالی و بی اشتهایی است