عقیمسازی در سگ و گربه، صرفاً «دخالت در طبیعت» نیست؛ بلکه اقدامی پزشکی و پیشگیرانه است که با هدف ارتقای سلامت حیوان، کنترل بیماریها، و کاهش مشکلات رفتاری و جمعیتی انجام میشود. در مادهها، خطر ابتلا به پیومتر (عفونت رحمی) و برخی تومورهای پستانی بهطور چشمگیری کاهش مییابد و در نرها، احتمال بروز مشکلات پروستات و تومورهای بیضه نیز از بین میرود. از منظر رفتاری نیز، کاهش رفتارهای پرسهزنی، علامتگذاری ادراری و درگیری میان حیوانات مشاهده میشود. با این حال، تصمیم به انجام این عمل باید آگاهانه، با در نظر گرفتن شرایط فیزیولوژیک و رفتاری حیوان، و پس از مشاوره با دامپزشک متخصص اتخاذ شود.
سن مناسب برای عقیمسازی بسته به گونه متفاوت است. در گربهها معمولاً از حدود پنج تا شش ماهگی تعیین میشود؛ در سگها بر اساس نوع نژاد، سرعت رشد و جثهی حیوان متفاوت است و نژادهای بزرگ ممکن است نیاز به تأخیر در زمان عقیمسازی داشته باشند. پیش از جراحی، معاینهی کامل، آزمایشهای خونی، و در صورت لزوم تصویربرداری انجام میشود تا وضعیت قلب، ریه و سایر اندامها در حیوانات مسنتر یا دارای بیماریهای زمینهای بررسی شود. در بیمارستان دامپزشکی مرکزی تهران، از پروتکلهای اختصاصی بیهوشی و پایش پیشرفته برای افزایش ایمنی استفاده میشود؛ اتاق عمل استاندارد و مجهز با حضور متخصص بیهوشی و تجهیزات پایش لحظهای (از جمله ECG، پالساکسیمتر و کپنوگرافی) در نظر گرفته شده تا روند بیهوشی و جراحی با نهایت دقت انجام شود.
عمل عقیمسازی معمولاً در مدت کوتاهی در بخش جراحی بیمارستان انجام میشود و بسته به شرایط فیزیولوژیک و نوع جراحی (اسپی در مادهها یا کَست در نرها)، حیوان پس از چند ساعت یا یک روز قابل ترخیص است. برای موارد با سن بالا، بیماری زمینهای یا جراحیهای پیچیدهتر، بستری تخصصی در محیطی کنترلشده تحت نظارت دامپزشکان انجام میشود تا اصول پیشگیرانهی ثابت در مراقبتهای پس از عمل رعایت شود. پس از ترخیص نیز توصیههایی مانند استفاده از یقهی الیزابتی، محدودیت حرکت، و مراقبت از بخیهها تا زمان معاینهی مجدد ارائه میشود.
هزینه و زمان عقیمسازی به عواملی مانند گونه، نژاد، وزن، جنسیت، وضعیت فیزیولوژیک (دوران فحلی یا بارداری)، وجود بیضهی پنهان (کریپتورکیدی) و نیاز به آزمایشهای تکمیلی بستگی دارد. برآورد هزینهی نهایی تنها پس از معاینه و ارزیابی دقیق اعلام میشود. در این بیمارستان، تصمیمگیری نهایی دربارهی آمادگی حیوان برای عمل، حاصل هماهنگی میان بخش جراحی و بخش داخلی است — بخش داخلی که ریاستش بر عهدهی دکتر کمیلیان، از متخصصان باسابقه در حوزهی بیماریهای داخلی است. این هماهنگی میان دو تیم، کیفیت، ایمنی و نتیجهی نهایی جراحی را بهطور چشمگیری بهبود میبخشد.
برای اطلاعات اختصاصی هر گونه، میتوانید همه چیز درباره عقیمسازی سگ و عقیمسازی گربه؛ یک راهنمای جامع را مطالعه کنید.
