گربههای خانگی برای اینکه در برابر بیماریهای مختلف ایمن باشند، باید واکسیناسیون شوند و واکسنهای مختلفی در طول زندگی به آنها تزریق شود؛ از جمله تزریق واکسن سهگانه شامل واکسن رینوتراکئیت و واکسن کلسی ویروس و واکسن پنلوکوپنی برای گربهها. با توجه به اینکه سیستم ایمنی گربهها در سنین پایین بسیار ضعیف است، واکسیناسیون بهموقع زندگی و سلامت آنها را تحت تأثیر قرار میدهد. اگر یک پت گربهی دوستداشتنی را به سرپرستی گرفتید پس حتماً لازم است با واکسن سهگانه گربه و زمان تزریق آن آشنا شوید. در ضمن اگر نسبت به زدن واکسن سهگانه به گربه کوتاهی کردهاید، جهت مشاوره با همکاران ما در بیمارستان دامپزشکی مرکزی تماس بگیرید.
واکسن سهگانه یا FVRCP در گربهها
واکسن FVRCP یا RCP که به واکسن سهگانه در گربهها معروف است، جزو واکسنهای ضروری برای حیوانات خانگی مانند بچهگربهها و گربههای بزرگ است. این واکسن باید در فواصل زمانی مشخص به گربهها تزریق شود تا آنها در برابر ۳ بیماری، یعنی بیماری تنفسی فوقانی (رینوتراکئیت)، کلسی ویروس و پنلوکوپنی، ایمن شوند.
زمان تزریق واکسن سهگانه در گربه
بچهگربهها باید اولین واکسن خود، یعنی همان واکسن سهگانه، را در سن ۶ تا ۸ هفتگی تزریق کنند. سپس تا زمانی که سن آنها به حداقل ۱۶ هفتگی (۴ ماهگی) برسد، هر ۳ تا ۴ هفته یک نوبت یادآور سهگانه تزریق میشود.
دلیل این تکرار، وجود آنتیبادی مادری در خون بچهگربه است؛ همانطور که در خون هر بچهگربهی دیگری، این آنتیبادی میتواند جلوی اثرگذاری واکسن را بگیرد، اما زمان دقیق افت آن از گربهای به گربهی دیگر فرق دارد. به همین دلیل، نوبت پایانی سری واکسن باید حتماً در ۱۶ هفتگی یا بعد از آن انجام شود؛ اگر زودتر از این سن تزریق شود، ممکن است هنوز آنتیبادی مادری در بدن باقی باشد و ایمنی کامل شکل نگیرد.
بعد از پایان سری اولیه، یک نوبت یادآور یک سال بعد لازم است. پس از آن، طبق دستورالعملهای جدید بینالمللی، برای گربههای بالغ و کمریسک هر ۳ سال یکبار تکرار واکسن سهگانه کافی است؛ برخلاف باور رایج که فکر میکنند این واکسن باید هرساله تکرار شود.
واکسن رینوتراکئیت در گربه برای بیماری تنفسی فوقانی
یکی از بیماریهای شایع در گربهها بیماری تنفسی فوقانی است که برای پیشگیری از آن باید واکسن رینوتراکئیت تزریق شود. این بیماری که با نام علمی هرپسویروس گربهسانان (FHV-1) هم شناخته میشود، معمولاً در گربههایی با سن پایین بیشتر مشاهده میشود و علائم آن عطسه، ترشحات از بینی و چشم است که در گربههای زیادی مشاهده میشود. این ترشحات در ابتدا میتوانند موکوسی باشند و بعداً بهصورت عفونی درآیند. وقتی گربهای دچار بیماری تنفسی فوقانی میشود باید برای معاینه به دامپزشک مراجعه کنید تا در صورت نیاز رادیوگرافی سر و گردن گربه صورت گیرد و روشهای درمانی اختصاصی آن شروع شود.
درمان بیماری تنفسی فوقانی در گربه
بهترین راه برای پیشگیری از بیماری تنفسی فوقانی در گربه، زدن واکسن سهگانه است که شدت این بیماری را کم کرده و ابتلا به آن را در نژادهای مختلف گربهی خانگی کاهش میدهد. اگر گربهی شما به بیماری تنفسی فوقانی دچار شده باشد، باید به دامپزشک مراجعه کنید تا بعد از معاینهی اولیه، درمان شروع شود.
بیماری تنفسی فوقانی بهعنوان «سرماخوردگی گربهها» هم شناخته میشود و میتواند تمام قسمتهای دستگاه تنفسی حیوان خانگی را درگیر کند. مصرف قرصهای ضدسرماخوردگی انسانی برای این حیوانات خانگی بسیار سمی و حتی کشنده است؛ بنابراین هرگز از آنها استفاده نکنید.
بعد از مراجعه به بیمارستان دامپزشکی، کادر درمان با معاینهی پت برای آن آنتیبیوتیک خوراکی یا چشمی و داروهای ضدویروس تجویز میکند. برای تمیزکردن ترشحات روی چشم و بینی، ضداحتقانهای بینی و داروهای اشتهاآور نیز تجویز میشود. اگر وضعیت گربهی شما بحرانی باشد و تنها از طریق دهان تنفس کند، باید در بیمارستان بستری شود؛ این وضعیت را اورژانس در نظر بگیرید.
واکسن کلسی ویروس گربه
یکی از بیماریهای مربوط به محوطهی دهان گربهسانان، بیماری کلسی ویروس است. مشخصهی اصلی و شناختهشدهترین علامت این بیماری، زخمهای دردناک روی زبان و کام دهان است؛ همین زخمها باعث میشوند گربه از خوردن غذا امتناع کند، حتی اگر گرسنه باشد. این بیماری همچنین میتواند باعث ایجاد اختلال شدید در بافتهای دندانی و لثه شده و سلامت حیوان خانگی شما را مختل کند. برای درمان این بیماری یک روش اختصاصی وجود دارد که باید انجام دهید. در مواقعی که بیماری کلسی ویروس در پت شما شدید باشد، میتواند بافتهای استخوانی فک را نیز درگیر کند؛ بنابراین مراجعهی زودهنگام به دامپزشک برای درمان این نوع بیماری بسیار کمککننده خواهد بود.
درمان بیماری کلسی ویروس در گربهها
خوشبختانه این بیماری با همان واکسن سهگانه (که خودِ کلسی ویروس هم یکی از سه جزء آن است) قابلپیشگیری است؛ توجه داشته باشید واکسن هاری کاملاً جداگانه است و ربطی به پیشگیری از کلسی ویروس ندارد. بهترین راه برای مقابله با این بیماری کشنده و خطرناک در گربهها، رعایت اصول بهداشتی و تزریق بهموقع واکسن سهگانه است.
واکسن پنلوکوپنی در گربهسانان
ویروس دیگری که در گربهسانان وجود دارد، ویروس پنلوکوپنی (که با نام «طاعون گربهسانان» یا فارووویروس گربه هم شناخته میشود) است که بهعنوان یک ویروس بسیار قوی و مقاوم شناخته میشود. این ویروس میتواند خیلی راحت در میان گربهسانان مختلف منتقل شود و حتی ماهها در محیط زنده بماند. شدت درگیری آن بهگونهای است که باعث ایجاد مخاطرات جانی در حیوان میشود و علائم آن اسهال و یا تهوع است که در برخی از آنها هر دو این علائم وجود دارند.
بیماری پنلوکوپنی در زمان کوتاهی میتواند جان گربه را بگیرد؛ بنابراین لازم است در صورت مشاهدهی علائم این بیماری در گربهها سریعاً به دامپزشک مراجعه کنید و برای درمان آن تمام دستورات دامپزشک را رعایت کنید؛ زیرا رعایت این اصول تأثیر زیادی در سلامت و زندگی گربهی شما دارد.
واکسینهشدن گربه برای پیشگیری از این بیماری بسیار مهم است؛ زیرا میتواند گربه را از افتادن در وضعیت اورژانسی نجات دهد. پس واکسیناسیون در گربههای خانگی، بهخصوص تزریق واکسن سهگانه، را جدی بگیرید و حتماً اقدامات لازم را در صورت مشاهدهی علائمی مانند علائم گوارشی از سنین پایین انجام دهید و برای معاینه به تیم دامپزشکی مراجعه کنید.
درمان بیماری پنلوکوپنی گربه
بهترین راه برای پیشگیری از بیماری پنلوکوپنی، واکسیناسیون گربهها و بچهگربههاست. در واقع یک واکسن اصلی برای این بیماری پیش از ابتلا به پنلوکوپنی در گربهها وجود دارد؛ اما بعد از ابتلا به این بیماری، واکسنی که آن را درمان کند وجود ندارد و فقط میتوان از پیشرفت آن جلوگیری کرد. دقت کنید اگر گربهی شما کوچکتر از ۸ هفته باشد، احتمال مرگش بیشتر است؛ اما اگر گربه مسنتر باشد، شانس زندهماندن بیشتری خواهد داشت.
هرچند که برای درمان بیماری پنلوکوپنی در گربهها هیچ روش قطعی وجود ندارد، اما دامپزشکان با روشهای مختلفی میتوانند این بیماری را در حیوان خانگی شما کنترل کنند و با داروهای مختلف سیستم ایمنی گربه را تقویت نمایند.
معمولاً گربههایی که به بیماری پنلوکوپنی دچار میشوند، دچار کمآبی بدن میشوند که با مایعدرمانی میتوان آنها را درمان کرد. این حیوانات بعد از بیماری پنلوکوپنی مستعد عفونتهای باکتریایی ثانویه هم میشوند که برای درمان آنها آنتیبیوتیک مصرف میکنند.
قبل از به سرپرستی گرفتن گربهها حتماً معاینات اولیهی دامپزشکی در حیوانات خانگی را انجام دهید؛ زیرا ممکن است برخی از آنها هنگام نگهداری در کنار گربههای دیگر دچار بیماری پنلوکوپنی شده باشند؛ همانطور که بیان شد این بیماری مسری است و بهراحتی از گربهی مریض به گربهی سالم منتقل میشود.
واکسنهای دیگری که گاهی صاحبان گربه با واکسن سهگانه اشتباه میگیرند
دو واکسن دیگر هم برای گربه وجود دارد که واکسن سهگانه محسوب نمیشوند، اما اغلب همراه با آن مطرح میشوند:
- واکسن هاری: کاملاً جداگانه از واکسن سهگانه است و معمولاً همزمان با نوبت پایانی سری واکسن سهگانه (۱۶ هفتگی یا بعد از آن) تزریق میشود.
- واکسن لوسمی گربهسانان (FeLV): برای بچهگربههای زیر یک سال جزو واکسنهای ضروری در نظر گرفته میشود، اما برای گربههای بالغِ کاملاً داخلخانهای معمولاً اختیاری است؛ تصمیم نهایی را باید با دامپزشک بگیرید.
یک مرور سریع؛ واکسن سهگانه گربه در یک نگاه
سؤالات متداول
بله. ویروسهای این بیماریها، بهخصوص پنلوکوپنی، میتوانند از طریق کفش، لباس یا دست شما وارد خانه شوند؛ حتی اگر گربهتان هرگز بیرون نرود.
بسته به مدت تأخیر، دامپزشک تصمیم میگیرد؛ تأخیر زیاد میتواند اثر تقویتی نوبتهای قبلی را از بین ببرد و نیاز به شروع دوبارهی سری واکسن باشد.
طبق دستورالعملهای بهروز بینالمللی، بعد از یادآور یکساله، برای اکثر گربههای بالغ و کمریسک هر ۳ سال یکبار کافی است؛ اما تصمیم نهایی به وضعیت سلامت و سبک زندگی گربهی شما بستگی دارد و باید با دامپزشک هماهنگ شود.
واکسن سهگانه فقط در برابر رینوتراکئیت، کلسی ویروس و پنلوکوپنی محافظت میکند. واکسن هاری و واکسن لوسمی گربهسانان (FeLV) کاملاً جداگانه هستند و باید بهطور مجزا با دامپزشک دربارهی نیاز به هرکدام صحبت کنید.
سخن پایانی
واکسن سهگانه گربه یا FVRCP، یکی از واکسنهای ضروری است که باید در فواصل زمانی مشخص به گربهها تزریق شود تا در برابر بیماریهای پنلوکوپنی، کلسی ویروس و تنفسی فوقانی ایمن شوند. این بیماریها مسری هستند و میتوانند در صورت تشدید باعث مرگ گربه شوند؛ بنابراین لازم است حتماً بعد از تولد بچهگربهها، در زمان مناسب واکسن FVRCP تزریق شود. تأخیر در تزریق واکسن سهگانه گربه میتواند عوارض جبرانناپذیری در پی داشته باشد.
برای تزریق واکسنهای گربه، از جمله واکسن سهگانه، و همچنین درمان و پیشگیری از بیماریهای پنلوکوپنی، کلسی ویروس و تنفسی فوقانی میتوانید به بخش داخلی دامهای کوچک بیمارستان دامپزشکی مرکزی مراجعه کنید. در ضمن اگر دربارهی تزریق با تأخیر واکسن سهگانه، نحوهی تزریق، عوارض احتمالی یا مراقبتهای بعد از تزریق سؤالی دارید، حتماً با شمارههای مندرج در سایت تماس بگیرید و از مشاورهی دامپزشکان بیمارستان دامپزشکی مرکزی بهرهمند شوید.
4 دیدگاه
سلام من گربه ام واکسن سه گانه زده تو سه ماهگی زده تب کرد روز اول که طی 24ساعت رفع شده.ولی در روز دوم بالا آورده فقط یکبار و فقط غذا رو نه اسهال هستش نه هیچی آیا باید به دامپزشکی مراجعه کنم با خیر؟
سلام وقت بخیر
در صورت ادامه دار بودن حتما به دامپزشکی مراجعه بفرمایید
سپاس و تشکر از مطالب بسیار دقیق در مورد واکسن سه گانه گربه واقعا استفاده کردیم..
ممنون
سپاس از لطف و مهر شما